Trả lời ngắn: Chạy df -h để xem hệ thống tệp nào đầy (và df -i cho inode), rồi sudo du -xh --max-depth=1 / | sort -h để tìm các thư mục lớn nhất. Nếu du cho thấy ít hơn df nhiều, kiểm tra sudo lsof +L1 để tìm tệp đã xóa nhưng vẫn đang được mở. Log, journal và bộ đệm gói là những nghi phạm thường gặp.
1. Xác định hệ thống tệp nào đã đầy
Chạy df -h. Xem cột Use% và cột Mounted on: hệ thống tệp đầy có thể là / hoặc một điểm gắn riêng như /var, /home hay /data, và dọn nhầm nơi thì không thay đổi được gì.
Hãy chạy thêm df -i. Một hệ thống tệp có thể còn dung lượng trống nhưng hết inode trống, điều này xảy ra khi hàng triệu tệp nhỏ tích tụ lại (phiên làm việc, hàng đợi thư, tệp bộ nhớ đệm). Nếu IUse% gần 100%, bạn cần tìm nhiều tệp nhỏ chứ không phải vài tệp lớn.
2. Tìm các thư mục lớn nhất
Chạy sudo du -xh --max-depth=1 / | sort -h và đọc các dòng cuối cùng. Tùy chọn -x giúp chỉ xét một hệ thống tệp, nên các ổ đĩa đã gắn và hệ thống tệp ảo không làm sai lệch kết quả. Lặp lại bên trong thư mục lớn nhất, ví dụ sudo du -xh --max-depth=1 /var | sort -h.
Nếu đã cài ncdu (sudo apt install ncdu trên Debian và Ubuntu), sudo ncdu -x / cho phép bạn duyệt cùng dữ liệu đó một cách tương tác.
3. Kiểm tra các tệp đã xóa nhưng vẫn đang mở
Nếu du hiển thị ít hơn nhiều so với df, có thể một tiến trình vẫn đang giữ mở một tệp đã xóa, thường là một tệp nhật ký lớn. sudo lsof +L1 liệt kê các tệp đang mở có số liên kết bằng không. Dung lượng sẽ được trả lại khi tiến trình đó đóng tệp, thường nghĩa là khởi động lại dịch vụ sở hữu nó. Hãy làm việc này lúc ít tải, đừng làm giữa giờ cao điểm yêu cầu.
4. Xem lại những thủ phạm thường gặp
Nhật ký: xem trong /var/log và kiểm tra journal bằng journalctl --disk-usage. Nếu dung lượng lớn, hãy xem hướng dẫn của chúng tôi về giới hạn kích thước journald.
Gói: sudo apt clean xóa các tệp gói đã tải xuống; sudo apt autoremove liệt kê các gói và nhân cũ không còn cần thiết, đồng thời hiển thị những gì sẽ bị xóa trước khi bạn xác nhận. Hãy giữ lại nhân đang chạy và một phiên bản trước đó.
Docker: docker system df hiển thị image, container, volume và bộ nhớ đệm build. docker system prune xóa các container đã dừng, mạng không dùng và image treo; lệnh này không xóa volume trừ khi bạn thêm --volumes, nên hãy đọc kỹ lời nhắc trước khi trả lời.
Snap: snap list --all hiển thị các bản revision cũ của snap đã bị vô hiệu hóa, có thể xóa từng bản một bằng snap remove NAME --revision=NUMBER.
5. Sau khi giải phóng dung lượng
Chạy lại df -h và kiểm tra xem các dịch vụ đã dừng do ổ đĩa đầy có đang chạy không (systemctl --failed). Cơ sở dữ liệu từng gặp tình trạng ổ đĩa đầy có thể cần khởi động lại hoặc kiểm tra trước khi bạn tin tưởng nó.
Sau đó hãy đặt giới hạn để sự cố không lặp lại: xoay vòng nhật ký, giới hạn journald và cảnh báo trước khi ổ đĩa đạt 90%.